Αφήστε το κινητό στην άκρη για λίγο: η πλήξη τροφοδοτεί τη φαντασία, ξεκουράζει το μυαλό και δείχνει τι σας ευχαριστεί αληθινά.

Ένα απόγευμα χωρίς πρόγραμμα, μια ουρά στο σούπερ μάρκετ ή μια διαδρομή με το λεωφορείο μοιάζουν με χαμένο χρόνο. Οι έρευνες των τελευταίων ετών, όμως, δείχνουν ότι αυτές οι «άδειες» στιγμές κρύβουν περισσότερα δώρα απ' όσα φαίνονται με την πρώτη ματιά.

Τι ακριβώς είναι η βαρεμάρα

Η βαρεμάρα είναι το συναίσθημα που εμφανίζεται όταν το μυαλό θέλει να ασχοληθεί με κάτι, αλλά τίποτα γύρω του δεν του κινεί το ενδιαφέρον. Δεν πρόκειται για τεμπελιά, αφού ο εγκέφαλος παραμένει σε εγρήγορση και ψάχνει νέο ερέθισμα. Αρκετοί ψυχολόγοι την περιγράφουν ως σήμα, όπως η πείνα ή η δίψα: δείχνει ότι κάτι λείπει και σπρώχνει προς την αναζήτησή του. Συνήθως τη συνοδεύουν κάποια γνώριμα σημάδια:

  • Ο χρόνος μοιάζει να κυλά πιο αργά από το συνηθισμένο.
  • Η προσοχή μεταπηδά από το ένα αντικείμενο στο άλλο.
  • Το χέρι πηγαίνει σχεδόν αυτόματα στο κινητό.
  • Εμφανίζεται μια ελαφριά ανησυχία ή διάθεση για αλλαγή.

Όλα αυτά είναι απολύτως φυσιολογικά και τα νιώθουν άνθρωποι κάθε ηλικίας. Πρόκειται, ουσιαστικά, για ένα εσωτερικό καμπανάκι που ζητά κάτι πιο ενδιαφέρον.

Πόσο δυνατό είναι αυτό το καμπανάκι φάνηκε σε ένα πείραμα των Πανεπιστημίων της Βιρτζίνια και του Χάρβαρντ, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Science το 2014. Οι συμμετέχοντες έμειναν 15 λεπτά σε ένα δωμάτιο, έχοντας ως μόνη επιλογή ένα κουμπί που προκαλούσε ήπιο ηλεκτρικό τσίμπημα, και 12 από τους 18 άνδρες και 6 από τις 24 γυναίκες το πάτησαν, αν και νωρίτερα είχαν δηλώσει ότι θα πλήρωναν για να το αποφύγουν. Το εύρημα δείχνει πόσο ασυνήθιστη έχει γίνει η απλή συντροφιά με τις σκέψεις του καθενός.

Η απρόσμενη σύνδεση με τη δημιουργικότητα

Το 2013, οι ψυχολόγοι Sandi Mann και Rebekah Cadman από το University of Central Lancashire στη Βρετανία έθεσαν ένα απλό ερώτημα: μήπως η βαρεμάρα ξυπνά τη φαντασία; Τα αποτελέσματα παρουσιάστηκαν στο συνέδριο της Βρετανικής Ψυχολογικής Εταιρείας. Στο πρώτο τους πείραμα, 40 εθελοντές πέρασαν 15 λεπτά αντιγράφοντας αριθμούς από τηλεφωνικό κατάλογο, ενώ άλλοι 40 ξεκίνησαν κατευθείαν μια άσκηση δημιουργικότητας. Η ομάδα που είχε προηγουμένως πλήξει βρήκε περισσότερες χρήσεις για ένα απλό ποτήρι από φελιζόλ.

Στο δεύτερο πείραμα, οι ερευνήτριες πρόσθεσαν μια ακόμη πιο παθητική εκδοχή της ίδιας μονότονης δουλειάς, ώστε να δουν αν το είδος της πλήξης παίζει ρόλο:

Ομάδα

Τι έκανε πριν από την άσκηση

Επίδοση στη δημιουργικότητα

Ομάδα ελέγχου

Ξεκίνησε κατευθείαν την άσκηση

Η χαμηλότερη

Αντιγραφή

Αντέγραφε αριθμούς από τηλεφωνικό κατάλογο

Υψηλότερη από την ομάδα ελέγχου

Ανάγνωση

Διάβαζε απλώς τους ίδιους αριθμούς

Η υψηλότερη από όλες

Όσο πιο παθητική ήταν η μονότονη δραστηριότητα, τόσο πιο ελεύθερα ταξίδευε η σκέψη αργότερα. Κατά τις ερευνήτριες, η ονειροπόληση που φέρνει η πλήξη φαίνεται να ανοίγει τον δρόμο για πιο πρωτότυπες λύσεις.

Ο εγκέφαλος σε «ελεύθερη λειτουργία»

Όταν δεν υπάρχει κάποια συγκεκριμένη αποστολή, ενεργοποιείται ένα σύνολο περιοχών του εγκεφάλου που οι επιστήμονες ονομάζουν «δίκτυο προεπιλεγμένης λειτουργίας» (default mode network). Τον όρο καθιέρωσε το 2001 ο Αμερικανός νευρολόγος Marcus Raichle, για να περιγράψει τη δραστηριότητα του εγκεφάλου σε κατάσταση ηρεμίας. Το δίκτυο αυτό σχετίζεται με την ονειροπόληση, την ανάκληση αναμνήσεων, τη φαντασία για το μέλλον και τη σκέψη για τον εαυτό και τους άλλους.

Η αναμονή κάνει επίσης πιο νόστιμη την ψυχαγωγία που ακολουθεί. Ένα παιχνίδι που διαλέγετε συνειδητά, για παράδειγμα μια επίσκεψη στο NVcasino Ελλάδα με τις ελληνικές κατηγορίες του από Megaways μέχρι Live Casino, απολαμβάνεται πολύ περισσότερο όταν έρχεται ως ανταμοιβή μετά από μια ήσυχη μέρα, και όχι ως αντανακλαστικό, για όσους έχουν κλείσει τα 18.

Πώς να αφήσετε χώρο για λίγη πλήξη

Στην εποχή των ειδοποιήσεων, η βαρεμάρα εμφανίζεται όλο και πιο σπάνια, αφού κάθε παύση καλύπτεται αμέσως από μια οθόνη. Για να επιστρέψει, φτάνουν μερικές μικρές συνήθειες:

  • Περπατήστε μια διαδρομή χωρίς ακουστικά και παρατηρήστε τους δρόμους.
  • Αφήστε το κινητό σε άλλο δωμάτιο για μισή ώρα το βράδυ.
  • Πιείτε τον πρωινό καφέ κοιτάζοντας από το παράθυρο, όχι τις ειδήσεις.
  • Περιμένετε στην ουρά αφήνοντας τις εφαρμογές κλειστές.

Στην αρχή, αυτές οι στιγμές ίσως φανούν λίγο άβολες. Με τον καιρό, όμως, η σιωπή παύει να μοιάζει με κενό και γίνεται ένα μικρό διάλειμμα για το μυαλό.

Ψυχαγωγία με επίγνωση

Η πλήξη λειτουργεί σαν πυξίδα, γιατί δείχνει ποιες δραστηριότητες σας ξεκουράζουν και ποιες απλώς σκοτώνουν την ώρα. Όταν ο ελεύθερος χρόνος δεν καταναλώνεται αυτόματα, γίνεται πιο εύκολο να καταλάβετε τι θέλετε στ' αλήθεια να κάνετε. Και οι δύο τρόποι γεμίζουν τις ώρες, αφήνουν όμως πολύ διαφορετική αίσθηση, όπως φαίνεται στη σύγκριση:

Χαρακτηριστικό

Αντανακλαστική απασχόληση

Συνειδητή επιλογή

Πώς ξεκινά

Από συνήθεια, σχεδόν μηχανικά

Από διάθεση για κάτι συγκεκριμένο

Διάρκεια

Χωρίς σαφές τέλος

Με προκαθορισμένο χρόνο

Συναίσθημα μετά

Κούραση ή κορεσμός

Ικανοποίηση και ηρεμία

Η δεύτερη στήλη δεν σημαίνει λιγότερη διασκέδαση, αλλά πιο ποιοτική. Όταν κάθε δραστηριότητα έχει τη θέση της, το ελεύθερο πρόγραμμα αποκτά το δικό σας αποτύπωμα.

Με το ίδιο σκεπτικό μπορείτε να προσεγγίσετε και τις προσφορές των ιστότοπων που προτιμάτε. Η σελίδα με τα μπόνους NV casino συγκεντρώνει πακέτο καλωσορίσματος, εβδομαδιαίο μπόνους, cashback και αποστολές με επιτεύγματα, οπότε μια ήρεμη ανάγνωση σάς βοηθά να διαλέξετε ό,τι ταιριάζει στον ρυθμό σας.

Όταν η βαρεμάρα ζητά αλλαγή

Η πλήξη τροφοδοτεί τη φαντασία, ξεκουράζει τον εγκέφαλο και βοηθά να ξεχωρίσετε τι σας ευχαριστεί, όπως δείχνουν τα πειράματα με τον τηλεφωνικό κατάλογο και τα ευρήματα για το δίκτυο προεπιλεγμένης λειτουργίας. Χαρίστε στον εαυτό σας λίγα λεπτά χωρίς οθόνη την επόμενη φορά που θα βρεθείτε σε αναμονή, και αφήστε τη σκέψη να σας ταξιδέψει όπου θέλει.